Inzira Y’Iterambere

National Framework for Participatory Village Planning

The National Framework for Participatory Village Planning (NFPVP) guides how citizens identify, prioritize, plan, and implement development priorities at the village level. It creates a harmonized, participatory system linking community priorities to District Development Strategies (DDS) and national goals under the National Strategy for Transformation (NST). Through structured citizen participation, NFPVP strengthens bottom-up planning, accountability, and ownership, ensuring that local initiatives contribute directly to national development through the Planning and Budgeting Call Circular (PBCC).

Inzira y’Iterambere igaragaza uburyo abatuye umudugudu basesengura ibibazo byugarije umudugudu wabo, bakagena imishinga yihutirwa bategura kandi bakanashyira mu bikorwa imishinga y’iterambere yihutirwa ku rwego rw’Umudugudu wabo. Ni gahunda Ishyiraho uburyo bunoze bufasha umudugudu kugira uruhare mu igenamigambi; ba huza imishinga yo mu mudugudu n’Ingamba z’Iterambere ry’Akarere (DDS) na Gahunda y’Igihugu yo kwihutisha iterambere (NST2). Binyuze mu ruhare rw’Abatuye umudugudu, ruteguwe neza, NFPVP ishimangira uburyo bwo gukora igenamigambi rihereye hasi ujya hejuru, uburyo bwo kuzuza inshingano, ibyo bigatuma imishinga itegurwa mu mudugudu abawutuye barushaho kuyibonamo; ndetse imishinga yo mu Ikorewe mu mudugudu ika gira uruhare mu iterambere ry’’Igihugu mu buryo butaziguye binyuze mu Igenamigambi n’Itegurwa ry’Ingengo y’Imari (PBCC).

Key Documents/Inyandiko z’ingenzi
Materials about the National Framework for Participatory Village Planning, activities at the village-level, and the responsibilities of government, villages, and citizens.

Ibikoresho n’inyandiko za gahunda y’igihugu y’igenamigambi rishingiye ku ruhare rw’abatuye umudugudu (Inzira y’iterambere), ibikorwa ku rwego rw’umudugudu, Inshingano za Leta , imidugudu n’abaturage

  • NFPVP Policy Document(English) / Inyandiko ngenamikorere y’ inzira y’iterambere
    Approved policy document outlining the NFPVP background, goals, and activities. 

    Inyandiko ngengamikorere y’inzira y’iterambere yemejwe igaragaza amakuru y’ibanze ku nzira y’iterambere, intego n’ibikorwa.

  • Igitabo cy’Umufashamyumvire, Icyiciro 1 & 2 (Kinyarwanda)

    Igitabo cy’umufashamyumvire kigaragaza ibikorwa byose bizakorerwa ku rwego rw’umudugudu mu gutegura gahunda y’iterambere ry’umudugudu izashyikirizwa inzego z’ibanze za Leta nkakimwe mu bigize igenamigambi ngarukamwaka.

  • NFPVP Facilitation Guide: Priority Setting and PBCC Integration (English)

    Facilitation guide outlines all village-level activities for developing Village Development Plans to submit to local government as part of annual planning.

  • Policy and User Guide Summary (English) (to be linked)
    Summary of the NFPVP’s goals, phases, accountability measures, and roles and responsibilities

  • Amabwiriza ngenamikorere n’ inshamake y’amabwiriza ngenderwaho (Kinyarwanda) (to be linked)
    Incamake y’intego z’ inzira y’iterambere, Ibyiciro, isuzumamikorere no kubazwa inshingano

Tools / Ibikoresho


Practical facilitation tools that use straightforward, participatory techniques to assist communities in organising meetings, setting priorities for ideas, and reaching consensus as a group. During village meetings, these tools promote unanimity, openness, and encourage active participation. 

Ibikoresho by’ubufashamyumvire bifasha gusobanura neza uko ibintu bikorwa mu buryo bwagenwe; tekinike zifasha abaturage kugira uruhare mu nama, gutanga ibitekerezo mu guhitamo ibyihutirwa kurusha ibindi, no guhuriza hamwe ibitekerezo nk’itsinda rigari. Mu nama y’umudugudu, ibyo bikoresho bifasha kwirekura mu gutanga ibitekerezo no kwemeranya ku bitekerezo byatanzwe ndetse no gushishikariza abagize umudugudu kugira uruhare mu nama.

  • Washline Planning Tool (to be uploaded) / Ikamba
    Introduces the Washline Planning Tool, a simple participatory tool used by communities to organize actions, assign responsibilities, and plan timelines to achieve community goals. 

    Ikamba risobanurwa nk’ igikoresho gikoreshwa n’imidugudu mu gukora urutonde rw’ibikorwa, Gutanga inshingano no kugena igihe nyacyo cyo kugera ku ntego z’umudugudu

  • Bowls and Stones Voting Technique (to be uploaded) /Tekinike yo gutora y’ikarito n’amabuye
    Explains an open community voting technique that helps participants compare options, rank priorities, build consensus, and make transparent decisions through a simple selection process. 

    Yisobanure nka tekinike y’umudugudu yo gutorera ku mugaragaro, ifasha abatora kugereranya ibintu binyuranye, uko ibyihutirwa kurusha ibindi bikurikirana, kwemeranya mu buryo bukwiye, gufata imyanzuro inyuze mu mucyo binyuzo mu buryo bworoshye bwo guhitamo.

Introduction / Incamake
An overview of the National Framework for Participatory Village Planning (NFPVP), the role of facilitators, and the overall planning process. This section introduces the framework's objectives, phases, and the responsibilities of facilitators in supporting inclusive, community-led development.

Incamake y’inzira y’iterambere(Gahunda y’igihugu y’igenamigambi rishingiye ku ruhare bw’abatuye umudugudu),uruhare rw’abafashamyumvire,na gahunda y’ibikorwa byose. Iki gice gisobanura intego z’iyi gahunda, ibyiciro, n’inshingano z’abafashamyumvire mu kwimakaza ukudaheza, iterambere ry’umudugudu rigizwemo uruhare n’abawutuye.

  • Overview of Facilitation (to be uploaded) / Inshamake ku bufashamyumvire
    Describes the role and responsibilities of facilitators in mobilizing communities, leading village meetings, supporting planning, and promoting inclusive participation. 

    Hasobanurwa uruhare n’inshingano by’umufashamyumvire mu bukangurambaga, kuyobora inama z’imidugudu , gufasha mu igenamigambi no kwimakaza uruhare rw’abagize umudugudu mu buryo budaheza.


Priority Setting / Guhitamo ibyihutirwa kurusha ibindi
The first phase of the NFPVP, where communities analyse their current situation, identify development needs, establish priorities, create a shared vision for the future, and align village priorities with national development goals.

Icyiciro cya mbere cy’inzira y’iterambere, nibwo imidugudu isesengura uko ihagaze, ikagaragaza ibyo bakeneye mu iterambere ryabo, bagahitamo ibyihutirwa kurusha ibindi, bagakora ishusho y’icyerekezo cy’ejo hazaza, nyuma bagahuza ibyifuzo by’umudugudu n’intego z’iterambere ry’igihugu.

  • Overview of the Priority Setting Phase (to be uploaded) /Inshamake ku cyiciro cyo guhitamo ibyihutirwa kurusha ibindi
    Introduces Priority Setting, the first phase of the NFPVP, explaining how communities analyze their current situation, identify needs, define their priorities, develop a shared vision, and align priorities with Rwanda’s National Strategy for Transformation II (NST2) and District Development Strategies (DDS).

    Hasobanurwa ibyihutirwa kurusha ibindi, ikiciro cya mbere cy’inzira y’iterambera, sobanura uko imidugudu isesengura uko bahagaze, igaragaza ibyo bakeneye, basobanura ibyihutira kurusha ibindi, bakora ishusho y’icyerekezo n’uko bahuza ibyifuzo byabo n’agahunda y’igihugu ya 2 yo kwihutisha iterambere (NST2) n’ ingamba z’ iterambere ry’akarere(DDS).

  • Introducing Participatory Village Planning (to be uploaded)/Gusobanura igenamigambi ry’umudugudu
    Communities understand the purpose, principles, phases, and expected outputs of the NFPVP and its connection to Rwanda’s Vision 2050, NST2, and District Development Strategies. 

    Imidugudu isobanukirwa ikigamijwe, amahame, ibyiciro n’umusaruro wiitezwe ku nzira y’iterambe naho ihuriye n’icyerekezo cy’Urwanda “Icyerekezo 20250”, NST2, n’ ingamba z’iterambere ry’akarere.


  • Village Commitments and Bylaws (to be uploaded) / Ibyo umudugudu wiyemeje n’amategeko
    Communities understand the types of commitments expected of them throughout the process and are provided with guidelines for how they should establish or update bylaws to strengthen ownership, participation, and accountability.

    Imidugudu isobanukirwa ubwoko bw’ibyo umudugudu wiyemeje byitezwe muri iyi gahunda yose, bakanahabwa imirongo ngenderwaho kugira ngo bashobore gushyiraho no kuvugurura amategeko kugirango muburyo buhamye babigire ibyabo,bagaragaze uruhare rwabo,bigenzurire imikorere kandi habeho kubazwa inshingano

  • Gender, Equity and Inclusion (to be uploaded) /Imirimo ishingiye ku gitsina, Ubwuzuzanye no kudaheza
    Explains how facilitators and communities should promote equal participation by challenging barriers to participation, advancing equity, and ensuring that all community members, including marginalized groups such as women, youth, persons with disabilities, older persons, and other vulnerable groups, are actively involved in the planning and decision-making processes.

    Hasobanurwa uko abafashamyumvire n’abagize imidugudu bakwiye kwimakaza kugira uruhare rungana mu bikorwa, hasesengurwa imbogamizi zibuza abantu kugira uruhare mu biri gukorwa, Kwimakaza ubwuzuzanye no kwizera neza ko abagize umudugudu harimo abanyantege nke n’abatitabwaho nk’abagore, urubyiruko,abafite ubumuga, abasaza n’abandi bababaye batekerejweho kandi bagize uruhare mu igenamigambi no mu gufata imyanzuro.


  • Selecting the Village Development Committee (VDC) (to be uploaded) /Gutora komite y’iterambere ry’umudugudu (VDC)
    Communities are guided through the selection of the VDC, outlining member roles, responsibilities, eligibility criteria, and the importance of their representation, integrity, and inclusive leadership. Committee members are then elected through a secret ballot to ensure a fair, transparent, and democratic selection process. 

    Abagize umudugudu bayoborwa mu gikorwa cyo gutora komite y’iterambere ry’umudugudu, hakagaragazwa uruhare n’inshingano bya buri wese, ibyo buri mukandida asabwa kuba yujuje , akamaro ka komite, ubunyangamugayo no kudahezwa mu buyobozi.


  • Conducting the Situation Analysis (to be uploaded) / Kuyobora igikorwa cyo husesengura uko umudugudu uhagaze
    Communities assess their current situation using 3 key tools: the Resource Map, Seasonal Calendar, and SWOT Analysis to identify strengths, challenges, and development opportunities. 

    Abagize umudugudu basuzuma uko umudugudu wabo uhagaze bifashishije ibikoresho bitatu: Ikarita y’umutungo, Ingengabihe y’ibihembwe by’umwaka, n’ imbonerahamwe igaragaza Imbaraga, Intege nke,Amahirwe n’Inzitizi(SWOT) kugira ngo bagaragaze imbaraga, imbogamizi n’amahirwe mu iterambere


  • Identifying Needs (to be uploaded) / Kugaragaza ibikenewe
    Communities identify root causes of gaps identified from their situation analysis and define genuine communal needs.

    Abagize umudugudu bagaragaza umuzi w’ibyo babura byagaragajwe mu gusesengura uko umudugudu uhagaze bagasobanura neza ibikenewe bahuriyeho mu mudugudu wabo.



    Translating Needs into Priorities and Goals (to be uploaded) / Guhindura ibikenewe mo ibyihutirwa kurusha ibindi n’intego
    Communities transform their identified needs into practical development priorities and broader goals that guide future village projects.

    Abagize umudugudu bahindura ibikenewe byagaragajwe mo ibyabafasha mu iterambere ryabo byihutirwa kurusha ibindi n’intego zagutse zizagenga imishinga y’umudugudu mu gihe cyizaza


  • Developing a Village Vision (to be uploaded) / Gushushanya icyerekezo cy’umudugudu
    Communities create shared visions for their future and develop Vision Statements and Vision Boards to inspire collective action. 

    Abagize umudugudu batekereza icyerekezo bahuriyeho cy’ejo hazaza bagakora ibyivugo bijyanye nacyo ndetse bakanashushanya ishusho y’icyerekezo cy’umudugudu wabo kugira ngo bakangure ibikorwa bihuriweho

  • Aligning Priorities with NST2 Pillars (to be uploaded) /Guhuza ibyifuzo by’abaturage n’ inkingi za gahunda y’igihugu ya 2 yo kwihutisha iterambere(NST2)
    Community priorities are linked to the three pillars of the National Strategy for Transformation 2 - Economic Transformation, Social Transformation, and Transformational Governance - to ensure alignment with national development objectives. 

    Ibyifuzo by’umudugudu bihuzwa n’ inkingi 3 za gahunda y’igihugu ya 2 yo kwihutisha iterambere, Impinduka mu bukungu,Imbinduka mu mibereho n’impinduka mu miyoborere kugirango bihuzwe n’intego z’iterambere z’igihugu


  • Categorizing Village Priorities (to be uploaded) /Gushyira mu byiciro ibyifuzo by’umudugudu
    Communities distinguish between priorities requiring government support and those that can be implemented using their resources, forming the basis of the Village Development Plan (VDP) and Annual Action Plan (AAP).

    Abagize umudugudu batandukanya ibyifuzo bikeneye ubufasha bwa Leta n’ibyo bashoboye kwishyirira mu bikorwa bakoresheje ubushobozi n’umutungo wabo, bakora gahunda y’iterambere ry’umudugudu(VDP)na gahunda y’ibikorwa ngarukamwaka by’umudugudu.



Integration with PBCC / Guhuza ibyifuzo by’abaturage n’ingengo y’imali ya Leta.
This is the second phase of the NFPVP, where village priorities are translated into a three-year Village Development Plan (VDP), reviewed with local government, and integrated into Rwanda's Planning and Budgeting Call Circular (PBCC) process to inform planning, budgeting, and implementation.

Icyi ni icyiciro cya kabiri cy’inzira y’iterambere, aho ibyifuzo by’umudugudu bishyirwa muri gahunda y’iterambere ry’umudugudu y’imyaka itatu(VDP) bigasuzumwa n’inzego z’ibanze , bigashyirwa mubizatangarizwa abazaba bashinzwe gutegura igenamigambi n’ingengo y’imali y’igihugu kugirango bizashyingirweho mu gutegura igenamigambi ry’igihugu no kugena ingengo y’imali izakoreshwa. 

  • Overview of the Integration with PBCC Phase (to be uploaded) / Inshamake y’icyiciro cyo guhuza ibyifuzo by’abaturage n’ingengo y’imali ya Leta
    Introduces the second phase of the NFPVP, explaining how village priorities are integrated into Rwanda's Planning and Budgeting Call Circular (PBCC) process and government planning cycles. 

    Tanga inshamake y’icyiciro cya kabiri cy’inzira y’iterambere, usobanure uko ibyifuzo by’umudugudu bishyirwa mubizatangarizwa abashinzwe gutegura igenamigambi n’ingengo y’imali y’igihugu n’ibyiciro by’inzira igenamigambi rikurikiranwamo.


  • Preparing the Village Development Plan (VDP) (to be uploaded) / Gutegura gahunda y’iterambere ry’umudugudu (VDP)
    Facilitators work with their VDCs to prepare a three-year Village Development Plan (VDP), capturing the priorities identified and agreed upon by the community for both government consideration and community-led implementation. 

    Abafashamyumvire bakorana na komite y’iterambere ry’umudugudu mu gutegura gahunda y’iterambere ry’umudugudu y’imyaka itatu(VDP),bandika ibyifuzo by’umudugudu byagaragajwe kandi bikemeranywaho nk’ibizashyikirizwa Leta n’ibyo umudugudu uzishyirira mubikorwa ubwawo.


  • Sector Consultation on Village Priorities (to be uploaded) / Umurenge mu kungurana ibitekerezo ku byifuzo by’umudugudu
    A consultation process between Communities Based facilitators, President of VDC of each village and sector officials to review, and refine Village Development Plans before their official validation by the village council and official submission for government consideration. 

    Iyi nama nyungurabitekerezo iikorwa n’abagize n’inyenyeri, Perezida wa Komite y’Iterambere mu mudugudu n’abakozi b’umurenge aho bungurana ibitekerezo , kandi bakanoza gahunda y’iterambere ry’umudugudu mbere y’uko yemezwa n’Inama Njyanama y’Umudugudu ndetse no kuyohereza ku nzego za Leta zibishinzwe kugirango ihuzwe na gahunda y’ingengo y’imali ya Lata.


  • Finalizing and Submitting the Village Development Plan (to be uploaded) / Kunoza no kohereza gahunda y’iterambere ry’umudugudu
    Facilitators support their communities in incorporating feedback from the sector consultation, validating the final VDP, and submitting it to their respective cell offices.

    Abafashamyumvire bafasha abagize umudugudu gukosora ibyo basabwe n’ umurenge, kwemeza gahunda y’iterambere y’umudugudu no kuyohereza ku rwego rw’Akagali 


  • Establishing the Village Development Envelope (to be uploaded) /Kugena umutungo n’ubufasha buzakoreshwa mu iterambere ry’umudugudu
    Communities establish a Village Development Envelope by mobilizing financial and in-kind contributions to support their locally implemented priorities.

    Abagize umudugudu bagena umutungo n’ubufasha butandukanye bizakenerwa mu iterambere ry’umudugudu bakusanya amikoro n’ubundi bufasha buzakenerwa mu gushyigikira ishyirwamubikorwa ry’ibikorwa byihutirwa byabo. 


  • Recordkeeping and Reporting (to be uploaded) / Kubika amakuru no gutanga raporo
    Communities understand the importance of maintaining accurate financial records, ensuring transparency, and reporting on the management of the Village Development Envelope.

    Abagize umudugudu basobanurirwa akamaro ko kubika amakuru nyakuri y’umutungo,gukorera mu mucyo, gutanga raporo ku micungire y’umutungo n’ubufasha bizakoreshwa mu iterambere ry’umudugudu.


  • Introduction to Ejo Heza (to be uploaded) / Inshamake kuri Ejo Heza
    Emphasizes Rwanda's national long-term savings scheme and explains its role in strengthening household resilience and supporting community development.

    Shimangira ko Ejo Heza ari gahunda y’igihugu y’ubwizigame bw’igihe kirekire ,unasobanure ko akamaro kayo ari ugushyigikira ukwigira k’umuryango no gufasha mu iterambere ry’umudugudu.


  • Receiving Government Feedback (to be uploaded) / Guhanahana amakuru aturutse kuri Leta
    The Social Economic Development Officers (SEDOs) communicate government decisions on village priorities, manage community expectations, and encourage continued participation throughout the planning and implementation process.

    Abakozi bashinzwe iterambere ry’ubukungu(SEDO) bamenyesha abaturage imyanzuro yafashwe ku byifuzo by’umudugudu,bakagenzura neza ibyo abaturage baribiteze, bakabashishikariza gukomeza kugira uruhare mu igenamigambi no mu ishyirwamubikorwa ry’ ibikorwa biri gukorwa.

Washline Planning tool
No File
Overview of Facilitation
Overview of the Priority Setting phase
No File
No File
No File
No File
No File
No File
No File
No File
No File
No File
No File
No File
No File
No File
No File
No File
No File
No File